|
Article on other languages:
|
O Reino d'España ye un estato miembro d'a Unión Europeya (UE) situato en o sudueste d'Europa, á on que ocupa 6 setenas partis d'a Peninsula Iberica. Tamién poseye partis d'o suyo territorio en o Mar Mediterranio (as islas Balears), en l'Ozián Atlantico (as islas Canarias), asinas como dos enclaus en o norte d'o continent africán (as ziudaz autonomas de Zeuta e Melilla e o enclau de Llívia en os Perineus Franzeses. En o suyo territorio peninsular tien mugas terrestres con Franzia, á on se troba o enclau de Llívia e o Prenzipato d'Andorra en o norte, con Portugal en l'ueste, asinas como con a colonia britanica de Chibraltar en o sur. En os suyos territorios africans, muga por tierra e mar con Marruecos. Antimás, tien atra serie de destritos e posesions menors no continentals como as islas Chafarinas, o Peñón de Bélez d'a Gomera e as islas d'o Peñón d'Alhucemas, toz fren á la costa de Marruecos; asinas mesmo, reclama a soberanía d'o islot Prexil, autualment letigato con Marruecos, sin estar posesión ofizial de denguno d'os dos. A isla d'Alborán, as islas Columbretes e una serie d'islas e isloz debant d'a as suyas costas completan os suyos territorios. Se mantién tamién o pleito por a soberanía d'o peñón de Chibraltar con o Reino Unito, de bez que Portugal no reconoxe a soberanía española sobre a redolada pazense d'Olibenza.
EtimolochíaO nombre d'España deriba d'Hispania, nombre latín con que os romans desinnaban cheograficament á lo conchunto d'a Peninsula Iberica. Hispania ye á la bez una adautazión d'o nombre en grieco emplegato por Artemidoro d'Efeso (sieglo I adC), autor d'o más antigo mapa d'oczident en que se describe a Hispania romana [1]. IstoriaGubierno y politicaGubiernoEspaña ye establita como una monarquía parlamentaria dende a fundazión d'a suya Constituzión en 1978. As ditas Altas Instituzions d'o Estato son:
A suya funzión ye articular os poders d'o Estato (executibo, lechislatibo e chudizial) e equilibrar-ne as relazions de poder. PoliticaOs partitos politicos e cualizions que autualment tienen representazión en o Congreso u o Senato son, por orden alfabetico:
Os partitos politicos e cualizions presents nomás en conzellos u parlamentos autonomicos en l'autualidat, á más d'os debanditos, son:
Comunidaz autonomas e probinzias
O estato, seguntes a Constituzión bichent en l'autualidá, ye una nazión, formada debez por nacionalidaz e rechions. Os orichens d'o estato español pueden trobar-se en a unión matrimonial d'os reinos meyebals de Castiella e Aragón —formatos debez por a unión d'atros reinos anteriors— á finals d'o sieglo XV en tiempos d'o reinato d'os Reis Catolicos, cuan se produze a unificazión politica, que remata con a unión d'o Reino de Nabarra, o Reino de Granada e atros territorios. Un prenzipio d'unificazión instituzional posterior ocurre en o reinato de Zelipe V, que creya una forma d'estato zentralizata que se mantién dica la bichent Constituzión . O estato se dibide en 17 Comunidaz Autonomas e 2 Ziudaz Autonomas que ye una organizazión analoga a la d'os estatos federals. Poseyen un amplo ran d'autonomía, poders lechislatibos, de presupuesto, almenistratibos e executibos en as competenzias esclusibas que o estato zentral guaranzia a cada comunidat á trabiés d'un Estatuto d'autonomía. Cada comunidat autonoma se dibide en una u barias probinzias, fendo un total de 52. CheografíaSituata en Europa Ozidental, ocupa la mayor parti d'a Peninsula Iberica e, difuera d'era, dos archipielagos (o d'as Islas Canarias en l'Ozián Atlantico e o d'as Islas Balears en o Mar Mediterranio) e dos ziudaz, Zeuta e Melilla, en o norte d'Africa. En amplaria territorial ye o terzer país d'Europa (escluyita Rusia), por dezaga d'Ucraína e Franzia, e o segundo mayor d'a Unión Europeya. As mugas fesicas d'España son, prenzipalment, as d'a Peninsula Iberica, aintro d'a que muga con Portugal. Iste estato e l'Ozián Atlantico á l'ueste, o Mar Mediterranio á l'este, o estreito de Chibraltar á lo sur e os Perineus, chunto con o Golfo de Bizcaya e o Mar Cantabrico á lo norte . Os prenzipals sistemas monterizos son: Perineus, Sistema Iberico, Carpetana, Oretana e Cordeleras Beticas (Sozbetica e Penibetica). EconomíaCon un PIB de 798.672 millons d'euros (2004) e una renta per capita de 22.690 dolars EEUU (2004), España ye una d'as grans economías europeyas e a güeitena mundial. L'asperanza de bida d'a suya poblazión ye entre as 3 más puyadas d'o mundo e a mortalidat infantil entre as más baxas. DemografíaEspaña contaba con 40.499.791 abitans a l'1 de chinero de 2000, 45.116.894 abitans a l'1 de chinero de 2007. En 2003 acullió lo 50% d'a inmigrazión estracomunitaria enta la UE, sobre tot de ziudadans en situazión ilegal magrebíes, subsajarianos e latinoamericáns. A soziedat española concara en l'inte os desafíos cheneratos por as dificultaz d'asimilazión e integrazión d'ixos treballadors. Arias metropolitanasAs arias metropolitanas que teneban más de 300.000 abitans en 2003 son as siguients:
Cultura
Fiestas nazionalsAntimás d'as festibidaz nazionals, cada Comunidat Autonoma tien dos dias festibos, e cada monezipio, atros dos más, estando en total as fiestas ofizials en España, 15. Arte
EsportesBeyer tamién
ReferenziasEnrastres esternos
More about Espa%C3%B1a: de espaã±a mapa mudo, mapa de espaã±a, pesca mosca espaã±a, cotos pesca espaã±a, argenta chabrier espaã±a granados london orchestra symphony, vuelta espaã±a, barcelona espaã±a, turismo and rural and espaã±a, mapa espaã±a, |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
This article is from Wikipedia. All text is available under the terms of the GNU Free Documentation License.