Article on other languages:
- Wolf
- Gray_Wolf
- Lupo
- Canis_lupus
- Loup_(mammifère)
- Canis_lupus
- Lupus
- Wolf_(dier)
- Wilk
- Lobo
- Lup_cenuşiu
- Волк
 |
del.icio.us |
 |
Digg |
 |
Furl |
 |
|
 |
Rojo |
| Add to OnlyWire |
| Lupo | ||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 Lupo europeyo, fotografiato en Dinamarca |
||||||||||||||||
| Estato de conserbazión | ||||||||||||||||
|
||||||||||||||||
| Clasificazión zentifica | ||||||||||||||||
|
||||||||||||||||
| Nomenclatura binomial | ||||||||||||||||
| Canis lupus | ||||||||||||||||
| Linnaeus, 1758 | ||||||||||||||||
 Destribuzión d'os lupos á ro mundo |
O Lupo (Canis lupus, Linné 1758.) (también clamau Llop en es charres ribagorzans, Lobo en castellán y Llop en catalán) ye un mamifero carniboro d'a familia d'es canidos, l'espezie més gran d'ista familia y, á més, l'abantepasato d'es cans domesticos.
Esteba profusament destribuito per tot l'hemisferio norte pero autualment en Europa se troba reduzito ent'á només bels recolons muntañenz d'a Peninsula Iberica, Escandinabia y Europa de l'este den'que estiere cazau per motibos economicos y no pocas begatas también de superstizión.
Subespezies
Se'n consideran 31 subespezies en o mundo, d'entre ás cuas en as zagueras añadas bi han estau eleminatas dibersas per a suya resemblanza ent'autras. Es cans y es dingos son consideratos, tot y ixo d'as multiples formas que se'n troban güei día, como á subespezies domesticas d'o lupo: Canis lupus familiaris y Canis lupus dingo respectibament. Lo dingo e bels cans parias d'o surueste asiatico deszienden d'a suebespezie india, més chicota clamata Canis lupus pallipes.
Es lupos d'Aragón (que ya no se'n troban) estieren pertenixenz ent'a subespezie Canis lupus signatus (o lupo iberico) que autualment bibe només en as bals d'Asturias, Galizia, Cantabria y Castiella e Lión, asinas como á bels puestos de Portugal e Sierra Morena. Istes animals pertenixen ent'a colla d'as bariedaz lupinas d'Europa y Asia, clarament destinchibles d'as norteamericanas per a suya colorazión més terrosa per cuentas d'a grisa d'es lupos d'o nuebo mundo. A subespezie autual més parellana ent'o lupo iberico, per a mida suya més reduzida que d'es lupos nortenz, ye ro lupo italián (Canis lupus italicus) que només troba-se en a cordelera d'es Apenins.
Una autra bariedat més chicota creye-se que existiba en tiempos istoricos en as cordeleras costaneras d'a costa mediterrania española. Clamada Canis lupus deitanus (ó lupo lebantín) per Cabrera en o 1907, per aber estau descrita á partir d'animals cautibatos en un zoolochico de Murzia no ye considerada á tal, si que una colla local d'exemplars chicotez d'o lupo iberico. D'ista posible subespezie no se'n han notizias dend'a prenzipanza d'o sieglo XX.
Autras subespezies d'ista colla (es lupos europeus) se troban en Escandinabia y Rusia en numbros bastante abundanz encara güei, e con as suyas colors marronosas fan diferenzia d'as bariedaz d'America d'o Norte, per an también bi son numbrosos, pero que fan una mida bela suerte més gran y con una color cheneral d'a capa grisosa.
Autras bariedaz se trobeban antigament en rechions como ro norte d'Africa, Arabia, ra India, y encara paises de l'extremo d'Asia como ro Chapón. Güei, muitas d'ixas subespezies se troban extinchitas o només presenz en bels zoolochicos d'o mundo (como á ro caso de lupo d'arabia Canis lupus subesp. arabs.).
Es lupos de l'artico, Canis lupus subesp. arctos, son de color totalment blanca o belas begadas con l'espalla grisa, e constituyen asinas una d'as bariedaz més bonicas, pero se troban restrinchitos t'as banquisas de chelo de l'artico, totalment aintro d'o zirclo polar artico.
Enrastres externos
Se beigan as imachens de Commons sobre lupos.- Signatus.org En defensa d'o lupo iberico. (en castellán).
- Lupo Iberico: Espezie á Protecher (en castellán).
- Ascuita l'odoliu d'es lupos (en castellán).
- Fauna Iberica: O lupo Informazión sobre animals d'a fauna iberica. (en castellán).
More about Lupo: vw lupo, janet lupo pic, in bocca al lupo, janet lupo photo, volkswagen lupo, la donna lupo, lupo handbag, lupo gti, frank lupo,